'Ontwikkelingshulp niet achterhaald' - Kritisch debat over geven en lenen

‘Is ontwikkelingshulp achterhaald?' was de centrale vraagstelling van de Oikocredit Debattour, waarvan het slotdebat donderdag 10 december, tijdens de dag van de mensenrechten, plaatsvond. Er werd stevig gedebatteerd door Jan Pronk, Joris Voorhoeve en andere prominenten over geven én over lenen in de vorm van microkrediet. Het slotdebat was het elfde debat van de tour die in heel Nederland plaatsvond om mensen aan het denken te zetten over deze onderwerpen.

Kritiek op ontwikkelingshulp is de trend. Journalist Theo Ruyter noemde de recente Tegenlichtuitzending over ontwikkelingssamenwerking zelfs een doorbraak: ‘Voor het eerst werd namelijk prime time op de Nederlandse televisie de vraag gesteld: En wat als we de hulp stoppen? Die vraag was tot voor kort ondenkbaar.' Veel critici, waaronder Wiet Janssen die recent veel aandacht kreeg in verband met zijn promotie, betwijfelen de effectiviteit van de hulp. Na 60 jaar ontwikkelingshulp is er nog steeds veel armoede. Joris Voorhoeve (voorzitter Raad van Toezicht Oxfam Novib) ging op de kritiek in door te stellen dat Wiet Janssen een redeneerfout maakte: Afschaffen van de hulp is volgens Voorhoeve net zoiets als bijvoorbeeld zeggen: ‘Dokter Jansen moet wel een slechte dokter zijn, want zijn wachtkamer zit vol zieke mensen.'

Jan Pronk (hoogleraar bij het ISS; International Institute of Social Studies) gaf een uiteenzetting over de oorzaken van de armoede en gaf ook meteen zijn oplossingsrichting aan. ‘Armoede is het gevolg van het kapitalistische systeem dat mensen eronder houdt. Er is heel veel slechte ontwikkelingshulp. Dat betekent niet dat er geen financiering nodig is voor activiteiten gericht op armoedebestrijding; ter correctie van macht en markt. Het gaat om internationale samenwerking waarbij we gezamenlijk de klimaatverslechtering en het vredesvraagstuk aanpakken. Dus ontwikkelingshulp is niet achterhaald, maar het moet op een andere manier vorm krijgen, zonder dat we daar zelf veel mee verdienen.'

Geven én lenen Microfinanciering is - naast hulp - een belangrijk middel is om armoede te bestrijden. Het is geen kwestie van lenen of geven, maar van allebei. Pronk: ‘Je zult moeten betalen om de grote vraagstukken op te lossen. Dat kun je niet financieren uit leningen.' De tijd van hulp is dus niet voorbij.

Lees het hele verslag: www.microkrediet.nl/debat