Duurzame top

Dakdokters

groen dak

‘De daken in Nederland zijn ziek’, zegt Matthijs Bourdez vol overgave. ‘Het zijn de verteerde rokerslongen van het land. Wij gaan Nederland weer gezond maken.’ Daarom heet zijn bedrijf De Dakdokters. Daarmee wil hij ‘groene daken’ aanbieden aan woningen: gras, mos, vetplanten en struiken moeten de daken weer laten ademen, de stad weer lucht geven. Bovendien levert een groen dak prima isolatie op. In steden als Berlijn, Parijs en Brussel is het inmiddels een bekend fenomeen. Bourdez hoopt nu Nederland klaar te stomen.

Het belangrijkste ingrediënt van een groen dak, legt Bourdrez uit, zijn de zogenaamde sedumcassettes, matten met vetplantjes die klant en klaar geleverd worden. De voordelen: ze nemen fijnstof op, verminderen de waterafvoer naar het riool en hebben een waterzuiverende werking. Iedere mat bevat vier tot acht soorten sedum en ziet eruit als een honingraat. De mat is gevuld met lichte materialen als puimsteen en lava; dit is voor de drainage en opslag van regenwater.

Met het charmeoffensief dat Bourdrez en zijn zakenpartner Daan de Leeuw afgelopen zomer inzetten op beurzen en festivals – gehuld in witte doktersjassen met bakfietsen gevuld met stukken gras en plantjes – begint het aantal aanvragen voor een groen dak langzaam te groeien. ‘We zijn nu met tien aanvragen bezig’, meldt Bourdez. ‘Daarnaast hebben veertig mensen laten weten dat ze serieus geïnteresseerd zijn.’ Dat moeten er meer worden als hij beter kan duidelijk maken dat er in grote steden als Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht subsidieregelingen bestaan waarbij je een vergoeding tot 67 procent per vierkante meter kan terugkrijgen.

Prijs per vierkante meter: €85
www.dakdokters.nl

Total Care

voetbal

Het bezoek van klimaatgoeroe Al Gore aan Nederland, vorig jaar, was de perfecte aanleiding voor het bedrijf Total Care Company om de campagne Glowball against Global Warming te beginnen. Voor aanvang van de drukbezochte lezing in Aalsmeer deelde het bedrijf kunstlederen voetballen uit, met daarop een afbeelding van de aarde en op de plek van de evenaar een lichtgevende rand, als symbool van de opwarming van de aardbol. Sindsdien duiken de ballen vaker op, tijdens evenement waar duurzaamheid centraal staat – en daar zijn er veel van tegenwoordig in Nederland. Met deze bal vraagt het bedrijf aandacht voor het klimaatprobleem. Van iedere verkochte bal doneert het anderhalve euro aan de Delftse theatergroep Max.Milieubende. Deze groep geeft workshops op scholen, waar ze kinderen spelenderwijs bewust maken van het klimaatprobleem. Hoogtepunt van de campagne moet het WK voetbal in 2010 worden. Total Care Company hoopt dat de aftrap van dit toernooi in ZuidAfrika zal geschieden met die indrukwekkend glimmende klimaatbal.

€8,99
www.glowballagainstglobalwarming.com

Rich Hippie

parfum

Wie aan duurzame artikelen denkt, zal niet eerst op parfum of aftershave komen. Deze reukwateren zitten immers vaak vol met chemische stoffen om de juiste geur te creëren. Maar voor de parfums van Rich Hippie, die in 24 soorten verkrijgbaar zijn, wordt louter gebruikgemaakt van biologische of wilde planten. Bovendien worden de parfums volgens traditionele manieren geproduceerd: zonder chemische toevoegingen of gebruik van oliederivaten. In Hollywood is Rich Hippie gesignaleerd bij onder meer Julia Roberts, Mary Kate Olsen en Donna Air. In Nederland nog niet verkrijgbaar, maar wel in Antwerpen bij Magnolia.

Vanaf €15
www.richhippie.com

YummieEarth

snoep

‘Biologisch snoep hoeft niet te smaken naar karton’, aldus Sergio Bicas, een van de twee mannen achter Yummie Earth, een Amerikaans bedrijf dat biologische lollies maakt. Begonnen als experiment om hun eigen kinderen verantwoord snoep te kunnen geven, verovert de lolly van Bicas en zijn vriend Rob Wunder nu de hele wereld. Basisingrediënt is biologische druivensuiker, die donkerder is dan de glucose die in de reguliere snoepindustrie wordt gebruikt. Om hun snoepjes kleur te geven (‘kinderen eten geen bruin snoep’) worden fruit en groenteextracten gebruikt. Producten van Yummy Earth zijn onder meer te koop bij Rio De Bio in Utrecht.

Vanaf €0,15
www.yummieearth.com

Hymini

oplader

Windenergie was nog nooit zo eenvoudig, dankzij de Hymini. Dit apparaat – een vinding uit Taiwan – kan aan de arm, op de fiets of aan de auto worden bevestigd en werkt als een miniwindmolen waarmee je je mobiele telefoon of MP3speler kan opladen. Deze elektriciteitslader in handformaat levert met een briesje van twintig minuten ruim een half uur iPodplezier op. Op een zomerse dag kan het bijgeleverde zonnepaneel worden gebruikt om de Hymini op te laden. Verkrijgbaar in zwart, groen en wit, verpakt in gerecycled karton.

Onder meer te koop via www.heavenlyheroes.nl.
€69,99
www.hymini.com

Graham & Brown

behang

Ze zijn er in de meest exotische soorten: van een ‘fris bloemenscala met een vintage touch’ tot de ‘wilde en ongetemde schoonheid van de Engelse Cottage tuin in de lente’. Het behang van de Engelse fabrikant Graham & Brown is niet zomaar behang. In 2007 presenteerde de fabrikant van behang en wanddecoratie een uitdaging aan studenten van Engelands meest vooraanstaande designacademie, Central St Martins: ontwikkel een serie behang die innovatie combineert met duurzaamheid. Het resultaat was een collectie van zeven ontwerpen in 38 kleurvarianten, geïnspireerd op onderwerpen en kleuren uit de natuur. Onderwerpen omvatten bedreigde vogelsoorten, het regenwoud en fossielen. Er is ook een kinderbehang met daarop futuristische auto’s die op melk rijden.

Volgens Samantha Bezembinder van het Amsterdamse kantoor van Graham & Brown kwam het idee voort uit de vraag naar duurzame, modieuze producten: ‘We merkten dat veel klanten ecoontwerpen te alternatief of te duur vonden. Het aanbod dat er was, vonden mensen niet hip of mooi genoeg. Dat is er nu wel.’

Al het materiaal – van het behang tot de verpakking – is geproduceerd van duurzame materialen. Zo is de inkt op waterbasis, is de rol verpakt in biologisch afbreekbaar materiaal op basis van maïs en is het behang gedrukt op papier dat is gemaakt van bomen met het FSCkeurmerk dat waarborgt dat ze afkomstig zijn uit verantwoord beheerde bossen. Verder gebruikt Graham & Brown bij de productie regenwater.

Een rol kost €44,90 www.grahambrown.nl

Herso

sloophouten tafel

De Brabantse meubelmaker Rik Ruigrok kan zich nog herinneren hoe hij werd uitgelachen door zijn familie en vrienden toen hij in 2001 begon te werken met afvalhout. Inderdaad ontdekte hij al snel iets vreemds: mensen durven vaak niet te zeggen tegen hun bezoek dat hun meubels zijn gemaakt van afvalhout. ‘Ze schamen zich er voor’, meent Ruigrok. ‘Het kon niet wat ik wilde. Er zou toch geen markt voor zijn... Totdat Claudia Schiffer op mijn tafel klom.’

Claudia Schiffer? Juist. Het topmodel was een paar jaar geleden tijdens een beurs in Duitsland dolgelukkig met haar aankoop en klom er bovenop. Een medewerker maakte een foto die de wereld rondging en de offertes bleven sindsdien binnenstromen. ‘Geen twee stukken hout zijn identiek’, zegt Ruigrok. ‘Ieder stuk heeft zijn eigen patroon, kleurschakering en karakter. Daardoor is iedere tafel uniek.’ Toch hoeft dat niet onbetaalbaar te zijn. Doordat het materiaal goedkoop is, zijn de sloophouten tafels van Ruigrok volgens hem niet duurder dan andere op maat gemaakte tafels.

Ruigrok is niet de enige die met sloophout een gat in de markt vond. De Nederlandse ontwerper Piet Hein Eek begon begin jaren negentig al met het ontwerpen van meubels van gebruikt hout en groeide uit tot ‘s lands bekendste sloophoutmeubelmaker. Zijn werken zijn inmiddels razend populair en een aantal zijn zelfs opgenomen in diverse musea, waaronder het Stedelijk Museum Amsterdam.

Ruigrok volgt een andere weg. Met zijn bedrijf Herso Maatwerktafels ging hij een samenwerking aan met de Brabantse vuilophaaldienst Van Kaathoven. Het afvalhout van Van Kaathoven – voornamelijk oude pallets en meubels van kringloopwinkels – verwerkt Ruigrok in hippe tafels. Als ruil worden de houtsnippers van Ruigrok bij de vuilophaaldienst verwerkt: uit het stof en zaagsel worden houtsuikers gehaald voor industriële alcohol, de pulp wordt gebruikt voor biomassa en de rest van de snippers wordt verwerkt tot kattenbakvulling. Deze wordt na gebruik weer opgehaald, vermengd met GFTafval en tot compost verwerkt.

Ruigrok heeft plannen om zijn onderneming volledig duurzaam te maken. Nog voor het einde van dit jaar wil hij dat Herso onafhankelijk is van het gasnet en overgaan op verwarming door biomassa; de warmte wil hij gebruiken voor de productie. Ook wil hij dat het bedrijf in 2015 volledig CO2neutraal produceert. Waarom? ‘Ik heb drie kinderen’, geeft Ruigrok als verklaring. ‘Ik hoop dat ze het stokje netjes overgedragen krijgen.’

Vanaf €2000
www.herso.nl

Orso

regenzuil

Vrijwel iedere achtertuin in de jaren vijftig had er eentje: een regenton. Handig, want zo werd geen drinkwater verspild bij het sproeien van de plantjes. Het product lijkt een generatie te hebben overgeslagen, maar sinds kort is er een moderne versie op de markt, de ‘regenzuil’. In een nieuw design en voorzien van een tuinslang is deze zuil modegevoeliger dan die ouderwetse ton, en bovendien makkelijker in het gebruik. Doordat hij vrij smal is, staat er een hogere druk op het water, waardoor plantjes eenvoudig te besproeien zijn.

€259
www.kilianwater.nl

Redbeans

koffie

‘Het leven is te kort voor slechte koffie.’ Dat is het motto van branderij Neuteboom in Almelo. Daarom introduceerde zij onlangs Redbeans, de eerste klimaatneutraal geproduceerde koffie met het logo van HIER, een coalitie van Nederlandse organisaties die zich inzetten tegen klimaatverandering. Doel van Redbeans was om de CO2uitstoot die bij de productie van koffie vrijkomt te minimaliseren. Dat doet het bedrijf onder meer door ‘groen’ gas – gas uit biomassa als groente, fruit en tuinafval – te gebruiken bij het branden van de bonen. Ook de zachte verpakking is milieuvriendelijker dan de traditionele koffiepakken en het restafval – de koffieboonvliesjes die na het branden overblijven – wordt niet weggegooid, maar geperst en als biologische meststof gebruikt. Om te komen tot ‘eerlijke’ koffie maakt Redbeans gebruik van biologisch geteelde koffie: nergens in het productieproces worden pesticiden, kunstmest of andere chemische middelen gebruikt. De naam van deze koffie is ontleend aan de rijpe, rode koffiebessen die met de hand worden geplukt: dat zijn de lekkerste, zo vertellen de koffieboeren. Onrijpe bonen komen er dan ook niet aan te pas, en dat komt de smaak alleen maar ten goede. Het begrip ‘zuivere koffie’ heeft met Redbeans weer een verrassend nieuwe betekenis gekregen.

Vanaf €2,29
www.redbeans.nl

Not a box

lamp

De lamp van de Nederlandse kunstenaar David Graas heeft geen verpakking nodig. Zijn lamp ís de verpakking. ‘Not a box’ – de naam van zijn ontwerp – is een golfkartonnen doos met een uitgesneden lampvorm waar het licht doorheen komt. Er zit een snoer, een fitting en een lampje in; de doos vormt de kap. ‘Trendy en milieubewust’, zo wordt het ontwerp op diverse websites geadverteerd. Toch heeft Not a box een gloeilamp, geen spaarlamp. Hoe zit dat? Graas moet lachen: ‘Een spaarlamp zou het te duur maken. Ik vind hem nu al redelijk aan de prijs.’ Ook is het karton niet gerecycled, maar het is wel recyclebaar, benadrukt Graas: ‘Van dit karton kan nog mooi tekenpapier worden gemaakt.’ Het milieubewuste zit hem volgens Graas vooral in het feit dat er geen verpakking omheen zit. Doordat de lamp in Nederland wordt geproduceerd, hoeven er bovendien weinig kilometers voor gemaakt te worden.

€39
www.davidgraas.com

Froggy

vloeibaar wasmiddel

Wassen op lagere temperaturen bespaart energie. Zo kost wassen op 60 graden maar liefst drie keer zoveel energie als wassen op 30 graden. Maar welk wasmiddel krijgt de vlekken er nog uit op 30 graden? Froggy’s vloeibaar wasmiddel, een product uit de ecologische schoonmaaklijn van het Duitse Werner & Mertz, blijkt ook vanaf die lagere temperatuur nog effectief te zijn. En het is op veel vlakken milieuvriendelijker dan andere wasmiddelen. Dat zit ‘m in de zogeheten oppervlakteactieve stoffen, de meest giftige onderdelen van een wasmiddel. Bij Froggy zijn die stoffen biologisch afbreekbaar. Ze blijven daarom niet achter in het water. Verder bevat Froggy geen optische witmakers en fosfaten die toxisch moeilijk afbreekbaar zijn. Het vloeibare wasmiddel is niet op dieren getest, bevat geen kleurstoffen en bewaarmiddelen en is hypoallergeen, ideaal dus voor mensen met een gevoelige huid. En natuurlijk: de zak is recyclebaar.

€8
www.ecofroggy.com

Motorola

mobiele telefoon

Kan een mobieltje groen zijn? Motorola’s Renew W233 komt een heel eind in de richting. De makers lanceren het toestel in ieder geval als ’s werelds eerste CO2neutrale mobiele telefoon. In samenwerking met Carbonfund.org compenseert Motorola de mondiale voetafdruk die door de productie van de telefoons ontstaat met investeringen in regenwouden en duurzame energieprojecten. De groenste mobiel is gemaakt van gerecyclede waterflessen. Ook over de verpakking is nagedacht: die is klein en recyclebaar. Op techniek is intussen nauwelijks ingeleverd. De W233 heeft alle gadgets en features die een modern mobieltje moet hebben: twee gigabyte geheugen, MP3speler, internet. Kopers krijgen bij aankoop een recycleenvelop waarin ze het toestel gratis kunnen terugsturen als ze het niet meer gebruiken. Het mobieltje is 22 procent kleiner dan de gemiddelde mobiele telefoon. Maar met een batterij die het meer dan negen uur achtereen doet en een relatief lage prijs zet Motorola wel een hele grote stap naar duurzamere mobieltjes.

Binnenkort te koop onder de 100 euro.
www.motorola.com

Pants to Poverty

ondergoed

In Engeland is het sinds de lancering in 2005 een grote hit. Nu lijkt het ondergoed van Pants to Poverty ook Nederland te veroveren. De slips, shorts en topjes van biologisch katoen worden fairtrade geproduceerd in India en bewijzen dat verantwoorde (onder)kleding trendy kan zijn. De makers noemen hun product ‘het meest transparante ondergoed ter wereld’ en laten in winkels en op de website zien hoe verantwoord er op elk onderdeel van de productie van het ondergoed wordt gewerkt. Inspirator voor de ontwerpers was Nelson Mandela die tijdens een bezoek aan Londen een nieuwe generatie opriep het verschil te maken door ‘de honderden miljoenen mensen gevangen in armoede’ zo snel mogelijk te bevrijden. Het succes van dit initiatief – ‘The power is in your pants’ luidde een slogan – kwam snel en inmiddels is de formule uitgerold naar zestien andere landen, waaronder Nederland. Onder meer te koop via www.lotika.nl.

Vanaf €12,95
www.pantstopoverty.com

Ecover

ontvetter

Voor het milieu is schoonmaken een uiterst smerig karweitje. De meeste reinigingsmiddelen zitten boordevol chemische stoffen. De Belgische fabrikant Ecover stelt zelfs dat reinigingsproducten nooit milieuvriendelijk kunnen zijn. Wel houdt het bedrijf zoveel mogelijk rekening met de ecologische systemen. De nieuwste formule van Ecover gaat een stapje verder. De oude middelen bestonden al uit plantaardige basisingrediënten, maar de productie was nog altijd niet volledig ecologisch en dat stak de Belgen. Daar heeft het bedrijf na zes jaar onderzoek nu een oplossing voor gevonden: de Ecosurfactants, een nieuwe reeks ecologische schoonmaakproducten gemaakt van volledig plantaardige grondstoffen, gebaseerd op een uniek gist uit een combinatie van glucose en olie. Het productieproces is volledig biologisch en de uitkomst is een serie krachtige reinigingsmiddelen. Een daarvan is de Power Cleaner, de gezondste ontvetter voor ovens, kookplaten en afzuigkappen – snel en volledig afbreekbaar. En natuurlijk verpakt in een recyclebare fles.

€4,95
www.ecover.nl

Wattcher

energiebesparing

Zonder energiezuinige apparaten, LEDlampen en zonnepanelen op je dak toch energie besparen. Het klinkt ongelooflijk, maar het Amsterdamse productontwikkelingsbedrijf Innovaders bewees het tegendeel. Het geheim? Inzicht in je eigen energieverbruik, want daardoor ga je er minder van gebruiken. In samenwerking met Eneco bedacht Innovaders de Wattcher, een mooi ontworpen product dat met een stekker in de wand kan worden geplugd en dat informatie geeft over je energieverbruik.
Het idee van de Wattcher ontstond tijdens een van de brainstormsessies van Innovaders. Het terugdringen van energieverbruik was belangrijk, vond iedereen. Maar hoe doe je dat op een eenvoudige manier? Door zichtbaar te maken wat er gebeurt in je huis, was het antwoord. Drie jaar werd er aan gesleuteld om uit te vinden hoe het systeem kon worden aangesloten op zoveel mogelijk meterkasten. De befaamde ontwerper Marcel Wanders werd er bijgehaald en ontwierp een strak, wit apparaatje dat het elektriciteitsverbruik van het hele huis op een inzichtelijke manier laat zien. Want daar gaat het om, zegt Gernout Erens, medeoprichter van Innovaders: ‘Wanneer je een apparaat aan of uitzet, toont de Wattcher direct het verschil. Zo zie je waar energie wordt verbruikt en ontdek je wat je kunt besparen.’ Het apparaat heeft effect. Uit een proefproject bij driehonderd huishoudens bleek vorig jaar dat gemiddeld zeven procent energie werd bespaard.

€129
www.wattcher.nl

Goodforall

zelfbouwkerstboom

Het ontwerperspaar Ilya Yashkin en Romy Boesveldt van Kidsonroof maakt er een gewoonte van nieuwe producten even te laten testen door hun kinderen. Zo ook het bouwpakket waaruit een kerstboom tevoorschijn moet komen. De kinderen gingen in het testlab of imagination uit hun dak met de boom. Ook de ouders zelf raakten daardoor erg enthousiast. De kerstboom als bouwpakket: kartonnen takken, bladeren en kerstballen van gerecycled papier die je zelf in elkaar mag zetten tot een zestig centimeter hoge kerstboom, inclusief piek. Als hij voor Driekoningen weer wordt opgeborgen, heeft de boom geen naald verloren. En hij gaat jaren mee.

€27,50
www.goodforall.eu