Email   Print

Kunsttherapie

Desmond Tutu over kunsttherapeut Angela Racksaw.

Desmond Tutu | 113 januari/februari 2009 issue

‘Het begon allemaal in de jaren tachtig van de vorige eeuw, toen het apartheidsregime zwarte bevolkingsgroepen zwaar onder druk zette wanneer er onder hen veel verzet broeide. Crossroads was een relatief kleine wijk in Kaapstad met eenvoudige hutten, verscheurd door onderlinge strijd en met een explosieve sfeer. Een van de strijdende partijen werd betaald door de regering en had de opdracht om tegen de overheid strijdende activisten uit te roeien.

Angela was lid van Christ Church in Kenilworth, een Anglicaanse gemeente die haar maatschappelijke taken behoorlijk serieus nam. De kerkgangers deden het schier onmogelijke en voorzagen de activisten en hun gezinnen in Crossroads van eten en dekens. Ze leverden de spullen ’s nacht af bij een kerkgebouw, wat in die tijd een uiterst gevaarlijke bezigheid was.

Angela wilde graag weten wat er gaande was. Laat op de avond reed ze mee in de auto met hulpgoederen. Wat ze toen zag, heeft haar ten diepste geschokt. Er waren nog kinderen op straat aan het spelen. Ze sprongen over hobbels in de weg. Toen ze dichterbij kwam, zag ze dat die hobbels dode en stervende mensen waren, slachtoffers van de zojuist beëindigde schietpartij. Wat moest er terechtkomen van kinderen waarvoor dergelijk geweld zo alledaags was? Ze zouden onvermijdelijk tieners worden die zelf gingen moorden, of vermoord zouden worden. Angela was gediplomeerd verpleegster. Ze was vastbesloten om iets te ondernemen, maar verplegen alleen was niet genoeg.

In die tijd was er in het hele land slechts één kunsttherapeute te vinden. Angela ging met haar praten en wist toen dat ze dít had gezocht. Maar om ook zulke therapie te gaan verlenen, moest ze psychologiekennis opdoen, en hoewel getalenteerd kunstenares, had ze ook daar geen opleiding in gevolgd. Ze ging psychologie studeren aan de universiteit van Kaapstad en volgde ook een cursus tekenen en schilderen. De universiteit van Hereford, in Engeland, had een studieprogramma voor kunsttherapie en heette haar welkom, maar de kosten waren voor haar aanvankelijk te hoog.

Ze deed mee aan een landelijke competitie voor kunstenaars en werd gedeeld winnaar van de hoofdprijs, een grote prestatie. Daarmee won ze 16.000 rand, voldoende voor het collegegeld in het eerste trimester, maar ze kwam nog tekort voor een vliegticket. Haar gebeden werden verhoord, toen twee weken voor vertrek toch nog geld binnenkwam.

Uiteindelijk studeerde ze vier jaar in Engeland, waarbij ze ’s avonds in een bejaardenhuis werkte om in haar levensonderhoud te voorzien. Ze haalde haar doctoraalexamen in kunsttherapie en keerde terug naar Kaapstad.

Met helemaal niets startte ze daar haar eigen project: Community Art Therapy. Haar eerste mijlpaal was haar werk met verpleegsters in Khayelitsha en langzamerhand druppelden er privé-opdrachten binnen, die haar aan de slag hielden. Dit was elf jaar geleden. Inmiddels leidt ze haar project vanuit een scheepscontainer bij St. Mary’s Catholic Church in Nyanga. De financiering verloopt nog steeds moeizaam en haar werk met kinderen en vrouwen is misschien maar een druppel op een gloeiende plaat, als je bedenkt dat er duizenden en nog eens duizenden zijn die in onze uitdijende townships leven. Vaak onder de meest afschuwelijke omstandigheden, slachtoffer van misbruik, geweld en uitbuiting. Maar voor degenen die zich wenden tot Angela, is ze een bruggenbouwer die hen weer hoop geeft. Ze geeft kinderen een toekomst en dat is een geschenk voor ons allemaal.’

Tools: Bespreken | Email | Print | RSS | Nieuwsbrief Save/Share:

Comments

Post a comment