Email   Print

Het geheim van wijsheid

Waarom verandert er zo weinig, terwijl we zo ons best doen?

Vrijwel iedereen die ik ken, is bezig zichzelf te veranderen, de ander te veranderen, de wereld te veranderen. Vrijwel niemand lijkt daarin te slagen. We vallen terug in oude patronen, het gat in de ozonlaag wordt alleen maar groter, regeringen besteden nog steeds een groot deel helft van hun budget aan wapens. Waarom verandert er zo weinig, terwijl we zo ons best doen? Misschien verandert er wel zo weinig, omdat we zo ons best doen. De drang tot verandering komt immers vaak voort uit frustratie, onmacht, woede, angst, onvrede. Deze drang leidt wellicht tot prachtige, of zelfs heroïsche daden, maar tegelijk wordt alleen maar meer frustratie, onmacht, woede, angst en onvrede gegenereerd. En dáár wordt de wereld níet mooier van. Ik verbaas mij wel eens over oude, wijze mensen die glimlachend achterover zitten, terwijl de wereld in brand staat. Wat weten zij dat ik niet weet? Misschien weten zij dat ware verandering zich niet aan de oppervlakte voltrekt, maar in de onderstroom. Misschien hebben ze begrepen dat schaarste, armoede en oorlog alleen maar uitingsvormen zijn van een probleem dat veel dieper ligt: het idee dat er iets niet goed zou zijn, het idee dat we iets moeten veranderen. Ze zeggen dat er op het diepste niveau geen sprake is van ‘goed’ of ‘fout’ en dat alles precies zo is, zoals het moet zijn. Als je op dat niveau zit – zoals die glimlachende oude wijze mensen – dan hóef je helemaal niets te veranderen, omdat er helemaal niets verkeerd is. Zou je de wereld alleen maar kunnen veranderen als je het niet meer wilt? Waarschijnlijk wel, want de wereld wordt alleen maar mooier als jíj mooier wordt. En mensen zijn vaak op hun mooist als ze volkomen tevreden zijn en niets willen veranderen. Misschien is dat het geheim van die oude, wijze mensen. Zij maken de wereld steeds een beetje mooier door tevreden te zijn. Het is maar goed dat de Westerse samenleving aan het vergrijzen is. Hoe meer tevreden mensen er zijn, hoe mooier de wereld wordt. Op een dag begrijpen wij het misschien ook (kinderen en dieren begrijpen het meestal al). Dan zal er niemand meer zijn die iets wil veranderen. Iedereen zal tevreden zijn met alles wat er al is om tevreden mee te zijn. Hoe noem je zo’n wereld? De hemel? Het paradijs? Wedden dat er dan op een dag toch weer iemand is die vindt dat er iets niet klopt en vervolgens aan de slag gaat om daar iets aan te veranderen? Dat zal het startsein zijn voor iedereen om het paradijs te verlaten om onszelf, de ander en de wereld te gaan veranderen. Zonde. Totdat we er op een dag achterkomen, dat alles al goed was. Enzovoorts…