Email   Print

Belle en de boom

Ze klom in een eeuwenoude boom om te voorkomen dat die zou worden gekapt. Die daad liep uit in een verblijf van twee jaar op 54 meter hoogte: de overwinning van Julia Hill.

Toen Julia Hill na meer dan twee jaar voor het eerst weer uit 'haar' boom was geklauterd, had ze paradoxaal genoeg het gevoel dat ze zweefde. 'Het was zo goed om weer grond onder mijn voeten te voelen, het was pure vreugde!' zegt de 26-jarige. Zelfs het vooruitzicht van een warme douche verbleekte daarbij. Na een paar wankele eerste stappen liep ze blootsvoets de ruim drie kilometer van de eeuwenoude boom, door haar Luna genoemd, terug naar de bewoonde wereld. 'Het leven daarboven, dat is het zwaarste wat ik ooit in mijn leven heb gedaan', concludeert Julia een paar weken later. Toen ze op 10 december 1997 in de meer dan duizend jaar oude boom klom - waar ze spontaan verkondigde dat ze er niet uit zou komen voordat ze alles had gedaan om hem van de bijl te redden - ging ze uit van een verblijf van drie weken. Het werden 738 dagen. Gedurende die tijd was haar actieradius beperkt tot twee snel in elkaar getimmerde vlonders op 54 meter hoogte en vormden wat dekzeiltjes en twee versleten slaapzakken de enige bescherming tegen weer en wind. Ze waste zich met regenwater en gebruikte een gasbrander om het eten te koken dat een verzorgingsteam door het onherbergzame gebied aanvoerde. Romantisch was het allemaal niet. 'Mensen stelden zich zo voor dat ik daarboven zat te bidden of nadacht over de zin van het universum en dat het allemaal reuzeknus was', zegt Hill geamuseerd. Waar de mensen geen voorstelling van hadden, was de mist die de boomtop regelmatig in een vochtige kou hulde of de regen die 's winters bijna dagelijks op haar neerdroop. Soms waren zeven lagen kleren nog niet genoeg om warm te blijven. Bij ieder geknars midden in de nacht schrok ze wakker 'want het kon mijn dood betekenen'. 'Weet je, als je daarboven zit, kun je je nooit echt ontspannen', zegt ze met een lachje.

Nog maar een paar jaar eerder wees niets erop dat Julia ooit in het middelpunt van de belangstelling zou staan. Ze woonde in Arkansas en zat midden in de consumptiemaatschappij, altijd bezig de touwtjes aan elkaar te knopen of te sparen voor later. Totdat bij een levensgevaarlijk auto-ongeluk haar kortetermijngeheugen werd aangetast en zij gedeeltelijk verlamd raakte. Hoewel ze uiteindelijk geheel genas, zou de ervaring haar levensinstelling fundamenteel veranderen. 'Het werd mij duidelijk dat ik als mens van waarde ben, zelfs al zou ik nooit meer een cent verdienen. Hoe heeft het toch ooit zover kunnen komen dat alleen geld voor ons nog telt?' Haar zoektocht naar de diepere zin van het leven voerde haar naar het westen van de Verenigde Staten, waar ze diep onder de indruk raakte van de eeuwenoude Redwood-bossen van Headwaters Forest ten noorden van San Francisco, de karige overblijfselen van wat ooit een reusachtig woud was langs de Amerikaanse westkust. Maar ook de laatste veteranen onder deze bomen stonden op de nominatie door een houtfirma te worden geveld. Julia was ontzet en sloot zich aan bij protestacties van de radicale milieubeweging Earth First. Ze nam de naam Butterfly (vlinder) aan en haalde al snel de pers.
Wat er de volgende twee jaar gebeurde, was in haar woorden 'magie'. Toen ze in Luna klom, was ze een onbekende ex-serveerster. Toen ze weer beneden kwam, was ze een internationale beroemdheid met een eigen steungroep en website. De media zijn gek op haar en waarom ook niet? Ze is fotogeniek, met haar zijdeachtige, donkere haar en een gezicht dat door een journalist al eens is vergeleken met een Vogue-model. Ze komt gemakkelijk uit haar woorden - zoals je kan verwachten van de dochter van een rondtrekkend predikant. En ze weet haar christelijke principes, haar esoterische ideeën en haar milieueisen in makkelijk citeerbare hapklare brokken op te dienen. Een vooraanstaand Amerikaans vrouwenblad nomineerde haar in 1998 meteen voor de titel 'meest bewonderde vrouw van het jaar'.
Voor die faam heeft ze hard gewerkt. Dag in dag uit gaf ze interviews via haar gsm op zonne-energie en pleitte ze voor het behoud van de bomen. 'Festivals, demonstraties, schoolprojecten of wat dan ook, ik was er altijd telefonisch bij', zegt ze half kreunend, half lachend. 'Ik heb keihard gewerkt, van 's morgens vroeg tot 's avonds laat, zeven dagen per week, meer dan twee jaar lang zonder vakantie.' Daarnaast schreef ze een boek over haar boombezetting, dat later dit jaar verschijnt. Toch kunnen zelfs haar tegenstanders haar niet verwijten dat het alleen om publiciteit te doen was. In dat geval had ze haar tochtige kamp al veel eerder kunnen opbreken. Maar ze bleef. Ook toen de houthakkers een helikopter tot vlak boven de kruin van de boom lieten zakken om haar bang te maken. Ook toen ze tien dagen lang Julia's bevoorrading tegenhielden om haar uit te hongeren en nachtenlang herrie maakten om haar het slapen onmogelijk te maken. Ook toen El Niño-stormen haar bijna uit haar boom verdreven. Dag in dag uit zag ze hoe om haar heen de ene boom na de andere werd geveld en hoe het groene land veranderde in een bruine woestenij. 'Ik wist dat het mijn dood zou kunnen worden, maar iemand moest toch iets doen', zegt ze. En natuurlijk had het leven boven in Luna zijn eigen hoogtepunten. Zo had Julia's strategie om vriendelijk te blijven tegen de houthakkers uiteindelijk succes: de mannen staakten hun scheldpartijen - een van hen werd zelfs verliefd op haar en nam ontslag. Ook waren er de ruim 300 brieven per week die duidelijk maakten dat meer mensen zich zorgen maakten om de Redwoods. Julia leerde te luisteren naar de wind en naar de vogels. Ze begon met Luna te communiceren. En uiteindelijk was het gewoon 'overweldigend', toen het houtbedrijf er eind 1999 mee instemde de boom en een gebied van een vierkante kilometer eromheen met rust te laten en Julia weer naar beneden kon klimmen. Een jaar eerder was de firma met de Amerikaanse regering al de bescherming van de rest van de Redwoods overeengekomen.
De terugkeer in de bewoonde wereld vergde de nodige aanpassing. 'Vliegtuigen, computers - het is allemaal zo onnatuurlijk', klaagt de milieuactiviste. Toch kan ze dit alles niet ontlopen, want ze heeft het - voor zover mogelijk - nu nog drukker dan vroeger. Media, actiegroepen en hoorzittingen eisen allemaal haar aandacht op. En ook op andere gebieden is er niet zoveel veranderd. Julia nam haar intrek in een eenvoudig hutje zonder stroom: 'Eigenlijk net zoiets, alleen wat veiliger, op de grond.' En ze weet nog altijd niet waarvan ze zal leven. Eén ding staat wel vast: ze blijft zich inzetten, vooral voor bomen.