Email   Print

Tien vragen aan Ton Tukker

Ewen interview.

1. Welke boeken en auteurs hebben de grootste invloed gehad op je ideeën?

Door De Toverberg van Thomas Mann is mijn fascinatie met het begrip tijd gegroeid: juist in het rimpelloze sanatorium-leven kan tijd voorbij schieten. Voskuil's Bij nader inzien heeft me doen inzien dat sommige vriendschappen tijdsgebonden zijn. En Masse und Macht van Elias Canetti heeft me wat bijgebracht over de kracht en de zwakte van een groep.

2. Noem een film, boek, toneelstuk en een song of muziekstuk waarvan je zou willen dat iedereen het zou zien, lezen of horen?

Iedereen met vooroordelen over Harry Mulisch zou De ontdekking van de hemel moeten lezen. En ik zou graag willen dat iedereen Gustav Mahler ontdekt. Zijn tweede symfonie bijvoorbeeld. Maar ook Frank Zappa (Envelopes, Uncle Meat en Yellow Shark). En de cello hoor je in al zijn facetten in Bach's cellosuites.

3. Welke mensen zijn van invloed geweest op je leven?

Iedereen die ik heb ontmoet zal me, bewust of onbewust en in mindere of meerdere mate, hebben beïnvloed. Namen doen te kort of te veel.

4. Welke gebeurtenis heeft de grootste invloed gehad op je politieke ideeën?

Geen. Mijn ideeën ontwikkelen zich niet spontaan.

5. Welke politieke figuur - dood of in leven - bewonder je het meest?

Nelson Mandela. Een combinatie van kracht en wijsheid als wel geslepenheid: het is zowel een enorme stap als een meesterzet om in een explosief Zuid-Afrika, na jarenlange gevangenschap, je opponent de hand toe te steken. En dat ook nog 's van achter vrolijke ogen en hemden.

6. Als je voor een dag een bezoek zou kunnen brengen aan een plaats in het verleden, welke plek zou je dan kiezen en waarom?

Als ik - uit veiligheidsoverwegingen - onzichtbaar mag zijn, een dag in de prehistorie. Om te zien hoe de aarde er uitzag toen de mens haar nog niet had 'gecultiveerd'.

7. Wiens mening - buiten je eigen - vertrouw je het meest in belangrijke kwesties?

In elke periode en bij elk onderwerp zijn bepaalde personen van invloed, dat hangt samen met je eigen ontwikkeling. Ik heb nu andere mensen nodig dan tien jaar geleden en dat zal - hopelijk - over tien jaar weer mijn conclusie zijn.

8. Wat beschouw je als het grootste gevaar voor mens en wereld?

De mens. Wanneer de geschiedenis van de aarde wordt verfilmd in 24 uur, dan zouden de eerste zoogdieren een half uur voor het einde verschijnen. De tijd waarin de mens op aarde leeft, zou niet meer dan de laatste veertig seconden in beslagnemen, terwijl onze 'beschavingen' enkel door het laatste filmbeeldje worden vertegenwoordigd. Onze soort overschat zichzelf en bijt zich daardoor in de staart. En we slepen andere soorten in cirkelredeneringen mee. Onze overtuiging dat we de baas in plaats van een onderdeel van het miljoenen jaren oude milieu zijn, is stuitend arrogant.

9. Wie is de belangrijkste minister die wij nooit hebben gehad?

Vroeger moest een land zich een wijs despoot toewensen. Tegenwoordig kunnen ministers een samenleving slechts beperkt aansturen. De informatietechnologie en de globalisering van het bedrijfsleven hebben ons een mondiale netwerkeconomie gebracht die niet meer wordt beheersd door nationale overheden. Nationale regeringen bemiddelen vooral tussen supernationale en lokale instellingen. De belangrijkste minister die wij nooit hebben gehad weet daarom nieuwe verbindingen te leggen, een nieuw evenwicht te creëeren, tussen mensen, bedrijven en instellingen.

10. Als je één wet mocht doorvoeren; welke zou dat dan zijn?

De wet op integrale kostprijsberekening: als we de sociale en milieukosten meenemen in onze prijzen zou een minder destructieve economie en andere manier van denken ontstaan. Het afschaffen van de subsidie op fossiele energie zou ook een aardig duwtje in de goede richting zijn. En natuurlijk zou de belasting op arbeid moeten worden verlaagd en moeten worden vervangen door belasting op het gebruik van niet-duurzame energie.

Ton Tukker is sinds 1995 algemeen directeur van Greenpeace Nederland. Daarvoor werkte hij bij Fair Trade waar hij betrokken was bij het opzetten van het Max Havelaar keurmerk voor koffie, cacao en bananen.