Email   Print

Share

Meekijken gewenst

Ruud Lamers van Warner op de bres voor mediavoorlichting.

Welke verantwoordelijkheid heeft een film- of videoproducent voor de inhoud van een film?

Wij bieden entertainment en ik vind dat je moet vertellen wat er in jouw entertainment zit. De limonadefabrikant moet ook op zijn flesje zetten wat er in zijn frisdrank zit. De producent is verantwoordelijk voor zijn product. Vervolgens ligt de verantwoordelijkheid voor de consumptie bij de consument. Als jij een fan bent van horror, wie ben ik dan om jou te verbieden daarnaar te kijken? Iedereen heeft bepaalde normen en waarden waar hij wel of niet buitengaat. Wij brengen bepaalde produkten niet. Porno, bij voorbeeld. Dat is een keuze. Laatst heb ik voor Warner een groot pakket films aangekocht en daarin zat ook de film Crash (film over mensen die zichzelf vanwege de seksuele opwinding verongelukken red.) Zo'n film koop ik niet ofschoon ik ervan overtuigd ben dat het een verhuursucces zou worden. Die film mag best worden gemaakt, maar ik mag ook zeggen dat ik hem niet wil verkopen. Daarin neem ik mijn verantwoordelijkheid.

Bestaat er een relatie tussen geweld op televisie of film en geweld in de samenleving?

Ik ben ervan overtuigd dat een toenemende mate van geweldsbeelden mensen afstompt. Het is uit onderzoek gebleken dat mannen die regelmatig verkrachtingen zien, zulke misdrijven minder erg vinden. Dat is al heel kwalijk. Ook al is de relatie verder niet te bewijzen, voor mij geldt in het algemeen dat alles waarop je licht laat schijnen, groter wordt. Er wordt in dit verband overigens altijd alleen gesproken over de kwetsbaarheid van jongeren. Dat verbaast me. Natuurlijk vormt de jeugd de kwetsbaarste groep maar het verschijnsel geldt natuurlijk voor iedereen. Alsof volwassenen niet afstompen, niet harder worden.

Ziet u een oplossing in de zogenoemde violence chip die in de televisie de doorgifte van bepaalde programma's belet?

Zo'n chip is absoluut niet nodig. De jeugdigen die je daarmee zou willen beschermen, hebben vaak ouders van wie zij helemaal geen aandacht krijgen. Zulke ouders gaan dus ook niet zo'n chip in hun televisie installeren. Daarbij komt dat bescherming geen zin heeft als je de achtergronden niet uitlegt. Je moet zorgen dat alle audio/visuele produkten een classificatie krijgen die gelijk is voor film, video en televisie. Nu hebben we te maken met een filmkeuring in de bioscoop, met zelfregulering van de videoproducenten en op de televisie gebeurt er niets. De consument heeft dus geen enkel houvast. Je moet een classificatie vaststellen en die uitleggen. Bijvoorbeeld een filmpje dat wordt vertoond voor alle films in de bioscopen of op televisie en aan het begin van videofilms. Daarbij is media-onderwijs op de scholen van groot belang. Televisie kijken is helemaal niet slecht maar je moet wel leren om ermee om te gaan. Dat geldt trouwens ook voor volwassenen.

Hoe moeten films worden beoordeeld, geclassificeerd?

Nu hebben we drie categoriën: alle leeftijden, 12 jaar en 16 jaar. En dan zijn er films die niet aan de filmkeuring worden voorgelelgd en dus sowieso voor 16 jaar zijn. De beoordeling van de filmkeuring geschiedt vanuit de behoefte om te beschermen: is een bepaalde film schadelijk voor een bepaalde leeftijd? Maar je moet je afvragen voor wie een film geschikt is. Hele volksstammen zijn vertrouwd met het Bambi-effect: een alle leeftijden-film die voor jeugdige kijkers de eerste keer een enorme schok betekent. Dan maakt het veel uit als je die beelden ziet bij je vader of moeder op schoot. Vandaar bijvoorbeeld de categorie: meekijken gewenst. Vervolgens moet je de redenen voor die suggestie vermelden (zie kader).

Waarom neemt het geweld in films toe?

Om de aandacht vast te houden. Het is het MTV-verschijnsel: om de aandacht vast te houden, moet er steeds meer en steeds sneller. Het gros van de moderne films heeft ook een enorm tempo, de beelden flitsen voorbij. Je moet haast XTC gebruiken om het te kunnen volgen.

Dat tempo kun je ook zien als een nieuwe vorm van kunst?

Ik zeg niet dat het niet goed is maar het is niet goed voor mij. En misschien ook niet voor andere mensen. Mensen zouden zich dat kunnen afvragen. De cultuur biedt nauwelijks een moment voor jezelf, voor reflectie. De consument wordt continu beziggehouden, anders wordt hij met zichzelf geconfronteerd. Ook de zogenoemde serieuze media doen daar aan mee. Een Italiaanse wielrenner wordt life in beeld geïnterviewd als hij in de Tour de France uitgeput over de finish komt: de interviewer vraagt wat vind je ervan dat je ploeggenoot vandaag is omgekomen. De man weet van niets en barst in huilen uit. De interviewer prikt zijn microfoon vooruit en vraagt: vind je het erg? Dat vind ik walgelijk.

Wat dat betreft ontbreekt het Warner - op zijn zachtst gezegd - ook nog wel wat aan verfijning?

Wij brengen ook veel rotzooi uit. Ik verdien mijn geld ook met het produceren daarvan. Ik hoop dat ik er vanuit mijn positie aan kan bijdragen dat de audio/visuele wereld meer verantwoordelijkheid voor zijn produkten zal nemen. De videoproducenten en de bioscoopexploitanten zijn het al eens over een nieuwe gezamenlijk classificatie. Als de televisie ook aansluit, zijn we een heel stuk op de goede weg.