Email   Print

De waarde van geven

In zijn briljante boek The Gift: The Erotic Life of Property onderscheidt Lewis Hyde twee soorten economieën.

In een handelseconomie heeft degene die het meeste bezit het meeste aanzien. In een economie waar geven centraal staat, heeft degeen die het meest geeft aan anderen de hoogste status. Hyde laat zien dat de beginselen van deze economie van het geven niet alleen werken in primitieve samenlevingen of kleine ondernemingen, maar bijvoorbeeld ook in de wereld van de wetenschap. De wetenschappers met de aanzienlijkste status zijn niet degenen die de meeste kennis bezitten, maar degenen die het meest hebben bijgedragen aan hun vakgebied. Een wetenschapper die veel kennis heeft maar weinig heeft bijgedragen wekt haast medelijden – zijn loopbaan geldt als een verspilling van talent.

De wetenschapper geeft een artikel aan een congres. Zelfzuchtige wetenschappers hopen niet dat collega’s met betere artikelen komen zodat zij met meer kennis kunnen vertrekken dan waarmee zij kwamen. Integendeel. Elke wetenschapper hoopt dat zijn of haar artikel in brede kring lang zal meegaan. Volgens de regels van de handelseconomie hoopt de wetenschapper te verliezen omdat dat precies de manier is waarop je wint in de wetenschap.

Antilopenvlees stimuleerde een economie van geven, omdat het vlees snel bederft en er te veel van was voor een enkel mens. Informatie verliest mettertijd ook haar waarde en heeft de kwaliteit om meer mensen van dienst te zijn. In vele gevallen wordt informatie rijker in plaats van armer door uitwisseling. De handelseconomie paste bij het industriële tijdperk. De economie van het geven maakt een comeback bij het aantreden van het informatietijdperk.